Doctoraatsbeurs Symbolische Explainability

1 - Werken bij de VUB

De Vrije Universiteit Brussel staat al meer dan 50 jaar voor vrijheid, gelijk(waardig)heid en verbondenheid, en dat leeft sterk op onze campussen bij zowel studenten als personeel.

Bij de VUB vind je een diverse verzameling aan persoonlijkheden: innovators pur sang, maar vooral mensen die 100% hun authentieke zelf zijn. Met zo’n 4.000 medewerkers zijn we de grootste Nederlandstalige werkgever, in de privésector, in Brussel; een internationale stad waarmee we ons maar al te graag verbinden en waar(rond) onze 4 campussen gelegen zijn. 

Voeg daarbij ons beginsel van vrij onderzoek - waarin zelfreflectie, een kritische houding en een open, creatieve geest rond wetenschappelijke en maatschappelijke vraagstukken centraal staan - en je hebt een universiteit die fundamenteel grensverleggend en pionierend is op het vlak van onderwijs en onderzoek. Kortom: de VUB ten voeten uit. 

De VUB is bovendien lid van EUTOPIA, een alliantie van gelijkgestemde Europese universiteiten, allen klaar om zichzelf opnieuw uit te vinden. 

2 - Functie

Momenteel zijn we voor de Onderzoeksbursalen van de Faculteit Wetenschappen en Bio-ingenieurswetenschappen, vakgroep Computerwetenschappen, op zoek naar een doctoraatsbursaal.

Meer concreet zal je takenpakket, ter voorbereiding van een doctoraat, er als volgt uitzien:

Artificiële Neurale Netwerken en Large Language Models (LLM's) bieden state-of-the-art prestaties op tal van AI-taken, maar zijn niet explainable en daardoor ook moeilijk om volledig te vertrouwen, aangezien ze werken als black boxes. Symbolische methodes zijn inherent meer betrouwbaar en verklaarbaar, omdat ze gebaseerd zijn op logisch redeneren. Dit motiveert de ontwikkeling van neurosymbolische systemen, die het beste van beide werelden proberen te combineren. Toch blijkt dat zelfs de verklaringen die door symbolische systemen worden gegenereerd, niet altijd eenvoudig te begrijpen zijn voor mensen. Dit geldt vooral wanneer de ruimte aan mogelijkheden sterk toeneemt, zoals vaak het geval is bij neurosymbolische systemen.

Huidige methoden om de conclusies van symbolische redeneersystemen te verklaren, zijn gebaseerd op concepten zoals unsatisfiable cores: minimale verzamelingen van aannames die tot een bepaalde conclusie leiden. Een bekend nadeel is dat deze cores vaak erg groot zijn, waardoor ze moeilijk te interpreteren zijn voor menselijke experts. Daarom is er behoefte aan methoden waarmee grote verklaringen kunnen worden opgesplitst in kleinere, beter begrijpelijke onderdelen. Binnen het domein van causaal redeneren is het concept van Actual Causation uitgebreid bestudeerd. Dit concept komt uit de filosofische literatuur en probeert de meest relevante oorzaken van een bepaald effect te selecteren uit alle factoren die eraan hebben bijgedragen. Baanbrekend werk van Joseph Halpern en Judea Pearl heeft dit concept bestudeerd in de context van AI-systemen.

Het doel van dit doctoraat is te onderzoeken hoe concepten uit de causaliteitsliteratuur de verklaarbaarheid van logische redeneersystemen kunnen verbeteren, als mogelijke bouwsteen voor meer betrouwbare neurosymbolische AI. Dit onderzoeksproject omvat zowel een theoretische als een praktische component: het uiteindelijke doel is om efficiënte algoritmen te ontwikkelen die redeneersystemen kunnen gebruiken om verklaringen te berekenen die aansluiten bij de filosofische inzichten over causaliteit. Dit zal een gezamenlijk doctoraat zijn met de nabijgelegen KU Leuven universiteit, waardoor je de kans krijgt om samen te werken met experts van twee hoog gerangschikte universiteiten in het hart van de EU.

Wij bieden

• Een stimulerende en dynamische wetenschappelijke omgeving.
• De mogelijkheid om onderzoek uit te voeren op het hoogste internationale niveau, met als doel wetenschappelijke excellentie en maatschappelijke impact.
• De kans om te werken binnen internationaal gerenommeerde onderzoeksgroepen aan de VUB en KU Leuven.

Voor deze functie zal onze Brussels Humanities, Sciences & Engineering Campus (Elsene) je thuisbasis worden. 

3 - Profiel

Wat verwachten wij van jou?

• Je hebt (of behaalt in 2026) een masterdiploma in artificiële intelligentie, computerwetenschappen, wiskunde of een verwant vakgebied. Je beschikt over een sterk academisch parcours, minstens op het niveau van onderscheiding.

• Een bijkomende achtergrond in filosofie of (cognitieve) psychologie is een pluspunt.
• Je hebt interesse in Kennisrepresentatie & Redeneren en symbolische/logica-gebaseerde AI-methoden. Je beschikt over goede wiskundige en programmeervaardigheden.
• Je streeft naar excellentie en hebt een wetenschappelijke ingesteldheid.
• Je bent een loyale teamspeler die zelfstandig kan werken en degelijk wetenschappelijk onderzoek kan afleveren.
• Je beschikt over uitstekende communicatieve vaardigheden in het Engels. Kennis van het Nederlands (of de bereidheid om het te leren) wordt als een pluspunt beschouwd.

• Je hebt geen werkzaamheden verricht in het kader van een mandaat als assistent bezoldigd ten laste van de werkingsmiddelen, gedurende meer dan 12 maanden (gecumuleerd). 

• Als (niet-)EER-onderdaan dien je te voldoen aan de voorwaarden voor het verkrijgen van een rechtsgeldige vergunning voor VUB, en dien je te voldoen aan de VUB verblijfsvoorwaarden. Meer info vind je hier.

VUB wil een weerspiegeling zijn van de maatschappij waar ieders talent wordt gewaardeerd, ongeacht het gender, geslacht, leeftijd, religie, huidskleur, migratieachtergrond, functiebeperking en de neurodiversiteit.

4 - Aanbod

Word jij onze nieuwe collega?

Dan bieden we je een voltijdse doctoraatsbeurs aan, voor de duur van 12 maanden (verlengbaar tot max. 48 maanden, mits positieve evaluatie van de doctoraatswerkzaamheden), met voorziene startdatum 01-10-2026. (De startdatum wordt bepaald op basis van jouw beschikbaarheid in de periode oktober – december 2026)

Je ontvangt een beursbedrag gekoppeld aan een van de barema’s die door de overheid worden vastgelegd.

OPGELET: De effectieve uitwerking van de doctoraatsbeurs is onderworpen aan de opschortende voorwaarde van jouw inschrijving als doctoraatsstudent aan de universiteit.

Bij de VUB garanderen we een open, betrokken en diverse werkplek en bieden we je kansen om je carrière (verder) uit te bouwen.

Daarnaast geniet je van voordelen als:

• Uitgebreide thuiswerkmogelijkheden, een telewerkvergoeding van 50 euro per maand OF een internetvergoeding van 20 euro per maand; 
• Een open informele werkomgeving met aandacht voor je work-life balance, een uitzonderlijke verlofregeling met 35 verlofdagen (bij voltijdse tewerkstelling), sluiting tussen Kerstmis en Nieuwjaar, en 3 extra verlofdagen; 
• Een kosteloze hospitalisatieverzekering; 
• Maximale terugbetaling van woon-werkverkeer met het openbaar vervoer en/of een fietsvergoeding; 
• Gevarieerde maaltijden in onze campusrestaurants aan een aantrekkelijk tarief; 
• Voordelige sportmogelijkheden, een gamma aan kortingen via Benefits@Work (in allerlei winkels, op vluchten, in tankstations, pretparken...) en Ecocheques; 
• Kinderdagverblijf vlak bij de campus, korting op vakantiekampen; 
• De ruimte om je job-inhoud mee te vormen en voortdurend bij te leren via onze VUB-leerplatformen en opleidingen; 
• En tot slot: toffe collega's met een gezonde drive.

5 - Geïnteresseerd?

Spreekt deze functie je aan?

Stel je dan kandidaat, ten laatste op 15-09-2026, via jobs.vub.be, en laad volgende documenten op: 

• je motivatiebrief waarin je je motivatie toelicht en concreet uitlegt waarom je aan het profiel van deze vacature voldoet;
• je gedetailleerde curriculum vitae; 
• je diploma’s (niet van toepassing voor VUB-alumni);
• officiële studieresulaten (transcript of records);
• de naam en contactgegevens van twee referenten die, indien gevraagd, bereid zijn een aanbevelingsbrief te schrijven (je hoeft hen zelf nog niet te contacteren);
• een schrijfvoorbeeld, zoals je masterproef.

Ons sollicitatieproces ziet er als volgt uit (onder voorbehoud van wijzigingen):

• stap 1: een eerste selectie op basis van je sollicitatiedossier; 
• stap 2: een job-interview. 

Heb je vragen over deze functie? Contacteer dan Joost Vennekens via 0479807537 of [email protected]. 

Wil je graag weten hoe het is om te werken bij de VUB? Ga dan naar jobs.vub.be, en ontdek alles over o.a. onze campussen, voordelen, strategische doelen en collega’s.

Wil je meer info over EUTOPIA? Ga dan naar eutopia-university.eu, en kom meer te weten over ons Europees netwerk van universiteiten.